Azerbaycan Yüksek Mahkemesi Talış araştırmacısının 18 yıllık cezasını onadı

İkbal Abilov

Azerbaycan Yüksek Mahkemesi, devleti sistemik ayrımcılık yapmakla suçladığı duruşmanın ardından vatana ihanetten suçlu bulunan tanınmış bir etnik Talış araştırmacısına verilen 18 yıl hapis cezasını onadı.

Talış Ulusal Akademi Haber dergisinin 37 yaşındaki genel yayın yönetmeni İkbal Abilov, Ermeni istihbaratıyla işbirliği yaptığı iddiasıyla mahkumiyetine itiraz etmişti.

11 Haziran'da Bakü'de yapılan duruşmada Abilov, mahkemenin Talış dilinde tercüman talebini reddetmesinin ardından protestoda bulundu.

Yargıçlar, Abilov'un Azerice konuşup anlaması nedeniyle tercümanın gereksiz olduğuna karar verdi.

Buna yanıt olarak Abilov, savunma konuşmasının tamamını yapmayı reddetti; bunun yerine İngilizce, Talışça, Azerice ve Rusça olarak kısa bir açıklama yaptı.

Abilov, "Tüm insanların, etnik grupların ve dillerin eşitliğine inanıyorum" dedi. "Talysh tercümanını davet etmeme kararınız, sizin ve temsil ettiğiniz sistemin vatandaşların eşitliğine inanmadığınızı gösteriyor."

Kendisi aleyhindeki ceza davası gibi mahkemenin kararının da "sistemik ayrımcılığı" temsil ettiğini ekledi.

Abilov duruşmaya, üzerinde Türk şair Nazım Hikmet'in "Sen yanmazsan, ben yanmazsam karanlık nasıl aydınlanacak?" sözünün Talysh tercümesinin yer aldığı siyah bir tişörtle katıldı.

Mahkeme başkanı İlkin Rajabov önyargı suçlamalarını reddetti. Kendisi mahkemeye kendisinin Talış kökenli olduğunu söyledi ve bunun Azerbaycan'ın yargı sisteminde etnik ayrımcılığın bulunmadığını kanıtladığını savundu.

Abilov, yargıcın kişisel etnik kökeninin sistemik ayrımcılığı çürütemeyeceğini söyleyerek buna karşı çıktı.

Abilov'un avukatı Fariz Namazlı ise suçlamaların asılsız olduğunu söyleyerek mahkemeyi müvekkilinin beraatına çağırdı.

Namazlı, "Dava dosyasında yabancı istihbaratla iletişim kurduğuna veya devlet karşıtı çağrılar yapmak için çevrimiçi takma adlar kullandığına dair iddiaları destekleyecek güvenilir bir kanıt yok." dedi.

Abilov, Temmuz 2024'te Azerbaycan'daki ailesini ziyaret ederken tutuklandı. Çocukluğundan beri Belarus'ta yaşıyordu.

Kendisi vatana ihanet, etnik nefreti kışkırtma ve yabancı örgütler adına devlete karşı kamuya açık çağrılarda bulunmakla suçlanmıştı.

Lenkeran'daki bir mahkeme, Mayıs 2025'te onu 18 yıl hapis cezasına çarptırdı; bu karar daha sonra Şirvan'daki bir temyiz mahkemesi tarafından da onaylandı.

Araştırmacı masumiyetini savunuyor ve yalnızca güney Azerbaycan'da yoğunlaşan İran dili konuşan bir etnik azınlık olan Talış halkının tarihi ve kültürü üzerine yaptığı akademik çalışma nedeniyle cezalandırıldığı konusunda ısrar ediyor.

Aralarında Birleşmiş Milletler uzmanlarının da bulunduğu insan hakları örgütleri Abilov'u siyasi mahkum olarak tanıdı.

Ailesi davayı Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ne taşıyacaklarını söyledi.

Azerbaycanlı yetkililer, tüm etnik grupların kanunlar önünde eşit haklara sahip olduğunu ileri sürerek ülkede herhangi bir etnik ayrımcılığı reddediyor.